FOKPLAN Europese Arabo-Friezen Vereniging  (EAFV)

IN HET KORT:

Oorspronkelijke stap (30 j. geleden):  Streng geselecteerde Arabier met super karakter en
                                                             endurance-kwaliteiten  x  super kwaliteits Friese merrie.
                                 Nieuwe experimenten worden niet of mondjesmaat toegelaten!

Vervolgens begint het terugkruisingsprogramme:

1E STAP:  Arabo-Friese hengst  X  Friese merrie

2E STAP: Hieruit kunnen we de allerbeste hengstveulens met voldoende Fries prestatiebloed
        weer terug in de fokkerij gebruiken, maar de hele fokkerij draait voor het overgrote merendeel op
          de F2 en F3 generaties, door weer terug te fokken met (op prestatie geselecteerd) zuiver Fries.
        Alle merrieveulens uit deze F2 generatie kunnen perfect onder een selecte groep zuivere
        Friese hengsten of Arabo-Friese hengsten met een laag bloed % en geven dan     weer
        F3 generatie veulens. Zowel F2 als F3 zal dan binnen de ideale 6 - 20% Arabisch prestatiebloed vallen!

3e STAP: De F3 en verdere generaties merries kunnen deels weer onder de best presterende zuiver Friese
         Hengsten of onder Arabo-Friese hengsten.
         Doordat er inmiddels zoveel van hetzelfde Fries bloed  voorkomt  in de Friese merrie populatie kunnen de    
         F 3  Arabo-Friese merries vaak weer terug gebruikt worden onder de oorspronkelijke lijn van Arabo-Friese
         hengsten met het erg vrije (andere) Friese bloed met als resultaat: wederom bloedverversing.
        
4e STAP: De fokkerij speelt zich verder grotendeels af binnen de doelgroep bloedpercentages van 6-20%
         Arabisch bloed, door het gebruik van merries met veel bloed bij zuiver Friese hengsten en merrie's met
         wat minder Arabisch bloed terug te gebruiken bij Arabo-Friese hengsten.
        Uit het oogpunt inteelt kan de Arabo-Friese fokkerij langere tijd met het bestaande
          “bewezen-prestatie-materiaal” doorgaan, want de bloedverversing
        gebeurt namelijk binnen de zuivere Fries ras genen zelf,  aangezien:
a)    we totaal ander Fries bloed hebben gebruiken als waarop de huidige friezenfokkerij grotendeels  gebaseerd is. Onze hengsten hebben dus dermate veel “vrij” fries bloed, dat ze alleen al hierdoor de inteelt met de meeste hedendaagse friese merries doorbreken. Dus niet alleen door het Arabisch bloed!
b)    het blijkt, dat het eerder ongewenst is om te hoog % Arabisch bloed in te fokken, de Arabo-Friezen met minder dan 10% blijken nog prima te presteren. Of we wel of niet naar slechts 3% kunnen afzakken, zal de volgende paar jaren blijken, nadat we dit uitvoeriger hebben uitgetest.


VOORGESCHIEDENIS
Het Friese paard is na de landbouwperiode het grootste deel van zijn prestatievermogen verloren, juist dié beste eigenschap, die het ras zo beroemd maakte in de eeuwen daarvoor.
In de huidige sport, met name in marathonwedstrijden bleken de recuperatiesnelheid van hart en longen en de te hoge temperatuur, maar vooral het uithoudingsvermogen de zwakste schakels te zijn.
Vanaf de '70-er jaren hebben Dr. Hillner en Dhr. Krudop uitvoerig deze problematiek bestudeerd en via overlevering en historische documenten zoveel mogelijk proberen te weten te komen welke bloedlijnen bij Friezen en Arabieren uitblonken in prestatie. In de '80-er jaren begon Dhr. Driessen, toendertijd oprichter en voorzitter van de Zwitserse en Franse Friezen Fokverenigingen zijn gedetailleerde vergelijkende studies van bloedlijnen met méér en minder prestatievermogen door de pedigrees van alle Friezen die uitblonken in een of andere topsport uit te rafelen en te analyseren op bloed-overeenkomsten. Deze informatie werd afgecheckt met vele oude boeren en echte friezenkenners, die de puzzel hielpen een nog vollediger beeld te geven.
De eerste pioniers bezochten fanatiek alle grote menwedstrijden, vaak ook dressuurwestrijden, gebruikten Friezen zelf uitvoerig in de sport en kenden de problemen zeer goed vanuit de praktijk. Honderden beste Friezen in de sport werden vergeleken met honderden anderen, die juist uitblonken in luiheid en slechte gebruikswaarde.
Vanaf Veldstra, Bobbink tot Kraayenbrinck en Kramer werden alle wedstrijdpaarden gevolgd. Met deze schat van kennis werden de eerste gebruikskruisingen gefokt en deze 50/50 kruisingen werden onmiddellijk nogmaals teruggekruist op Fries, waarna pas een aanvaardbaar paard ontstond, qua type, gangen en sportkwaliteiten.
Maar voor beide generaties werd zorgvuldig en uitsluitend gebruik gemaakt van het “goede” bloed voor karakter en prestatie, zowel bij Fries als Arabier. Het bleek dat toevallig aan beide zijden zeer zeldzaam bloed het beste werkte.


KRUISINGEN UITTESTEN
Deze ¾ Friezen werden vervolgens uitgebreid getest in de sport en met verbluffend resultaat.
Het bleek, dat bijna alle gefokte producten met vlag en wimpel slaagden voor het zware examen, namelijk kunnen concurreren met goede warmbloeden, zelfs op internationaal niveau in de sport. We weten uit ervaring dat bij zuivere Friezen ongeveer 1 op de 10 over voldoende uithoudingsvermogen beschikt, bij de ¾ Arabo-Friezen bleek de verhouding omgekeerd te zijn!  Met dit succes kwam er druk vanuit de hoek van de sportmensen, die aandrongen om dit zo zeer geslaagde experiment voort te zetten. Toen hebben we een vereniging opgericht en zijn we aan de slag gegaan om verder te fokken!


HOEVEEL ARABISCH BLOED IS GEWENST?
De praktijkervaring heeft ons geleerd, dat het meeste Arabisch bloed totaal niet geschikt is om te kruisen met Friezen en dat het bovendien teruggedrongen moet worden tot onder 20% voor algemeen gebruik.
Alhoewel het ras al mooi uniform is met een zeer stabiel karakter kan dit nog geperfectioneerd worden door verdere terugkruising op bepaald Fries bloed met behoud van voldoende prestatie.
Hoeveel we verder naar beneden kunnen onder de 10% is momenteel onderdeel van onze verdere proeven in de sport. Het lijkt vooralsnog mogelijk behoorlijk ver terug te kunnen fokken op zuiver Fries ALS MAAR HET JUISTE  prestatiebloed gebruikt wordt aan de Friezenkant.


BLOEDVOERING VAN DE HUIDIGE ARABO-FRIESE HENGSTEN
Via zeer strenge selectie hebben we gebruik gemaakt van slechts 3 Arabieren, die voldeden aan een lange lijst van eisen.
Momenteel (Nov.'06) kunnen de fokkers (meestal friese merrie-eigenaren) gebruik maken van een 8-tal hengsten, die stuk voor stuk komen uit in de praktijk jarenlang uitgeteste bloedlijnen.

De eerste lijn begint bij Gharib. Zijn kleinzoon Yk Dark Danilo, heeft vanaf 2004 geen deklimiet meer omdat hij fraaie fries-typische veulens gefokt heeft. Uniform. Vrijwel geen wit. En goed karakter. De beste prestaties van deze lijn over meer dan 10 jaren gebruik in de sport hebben vooral ook meegeteld om de deklimiet op te heffen. (zie Internetsite onder Sportresultaten). Yk Dark Danilo voert het friese bloed van Romke 234 en Lammert 260 en van moeder's zijde: Ulrig 204 x Ate 209 x Ritske 202 x Bouke 174 x Ynte 130.
Zijn 4 zonen (Yk Dark Ynte, Yk Dark President, Yk Maximus, Yk Kenzo) en zijn halfbroer Dark Laes geven allen dezelfde kwaliteiten door in karakter en sportieve aanleg. Hun bloedpercentages liggen ook allen relatief hoog, zodat deze hengsten perfect passen op zuiver friese merries en daarmee producten opleveren, die nog voldoende hoog in het bloed staan voor intensief gebruik. Ook is het voortreffelijk goede karakter kenmerkend voor deze hele lijn.
Deze zonen voeren via moeder's zijde ook weer veel bloed van Ritske, Wessel en Age, dus ook weer erg “vrij” bloed.
Hun dochters zouden best nogmaals teruggekruisd kunnen worden met zuiver Fries en nog voldoende presterende nafok krijgen, maar dan moet de moeder wel óók iets kunnen bijdragen aan prestatievermogen. Bij willekeurige verdere verdunning van het arabisch bloed moet natuurlijk wel niet te laag gegaan worden in het bloed %. Dan kan beter gebruikt gemaakt worden van de hieronder genoemde Arabo-Friese hengsten.

De tweede lijn voert totaal ander Arabisch bloed (Hamid) en hier vinden we de hengsten Maestro en Dark Romke.
Maestro komt uit een Hearke-moeder en verder in de moederlijn: Tsjalling x Gerke x Nanne, dus ook weer “vrij” bloed. (stam 102) Deze hengst is vaak publiekslieveling op wedstrijden met zijn mooie -op de beroemde Hearke lijkende-  gangen.
De tweede hengst uit deze lijn heet Dark Romke , die ook uit een Hearke-moeder komt en daarvoor staat de bekende predikaatrijke stam 103, waar veel Stamboekhengsten en Model en Preferente merries uit kwamen: Jarich x Ritske x Auke x Ynte.
Beide hengsten hebben een lage deklimiet omdat ze slechts 6,25% maar ander Arabisch bloed voeren. Daarom zijn het ideale partners op Arabo-Friese merries uit de Danilo-lijn.
Beide -nog zeer jonge- hengsten doen het voor hun leeftijd ook al heel goed in gebruik, ondanks het lagere bloedgehalte.

Het interessante van de Arabo-Friese hengsten is dat ze relatief veel apart fries bloed voeren, dat in de huidige friezenfokkerij bijna niet meer voorkomt.  Breng je dit bloed in de friese merries van tegenwoordig, die bijna allemaal ingeteeld zijn op bv. Mark-bloed, dan krijg je bijzonder inteelt-VRIJE producten omdat je twee totaal vreemde friese bloedlijnen samenbrengt, nog afgezien van het scheutje nóg vréémder Arabier-bloed.
Het is dus niet verwonderlijk dat de Arabo-Friese veulens zo enorm vitaal en speels zijn.


DUS GEEN INTEELT ondanks dat we “slechts” 2 hengstenlijnen gebruiken!
Veelal hoor je de opmerking, dat de Arabo-Friezenfokkerij op een te nauwe basis gebouwd is en spoedig inteelt zal optreden. Deze mensen hebben dus niet voldoende ons fokplan bestudeerd. Zoals uit bovenstaande blijkt zal er al geen inteeltprobleem ontstaan omdat we in ons fokplan alleen al voor wat betreft het zuivere friese bloed dat we gebruiken, veel méér aan bloedverversing doen als in de zuivere Friezenfokkerij het geval is.
Bovendien gebruiken we volledig verschillende Arabische bloedlijnen in onze hengsten en zullen er in de toekomst misschien een of twee bijkomen (alhoewel we daar zeer voorzichtig mee zullen zijn).
Mogelijkheden tot bloedverversing genoeg dus, binnen de huidige goed beproefde Arabo-Friese hengstenlijnen.


VERDRINGINGSKRUISING EN DOORFOK
Uit bovenstaande blijkt wel, dat men al minstens twee generaties verder kan met het verdringings-kruisings-programma, hetgeen betekent gewoon terugkruisen met zuivere Friezen van verschillende bloedvoering.
En tenslotte -als de producten te laag in bloed zouden komen te staan- zijn er nu al jonge Arabo-Friese hengsten beschikbaar uit totaal verschillende bloedlijnen om dan uiteindelijk te fokken Arabo-Fries x Arabo-Fries.
Alle Arabo-Friese hengsten voeren zowel aan de Friese kant als ook aan de Arabische kant ander bloed.
Nu hebben we dus al een garantie, dat we later nooit in een inteeltprobleem geraken.
Desondanks werken sommige ervaren fokkers al (voorzichtige) aan nieuwe Arabo-Friese bloedlijnen.
We zijn huiverig die toe te laten, eerst moeten die uitgetest worden en als alles perfect klopt (sport resultaten die klinken, uniforme nafok zonder gebreken, wit%, enz)  dan gaan de strenge deklimieten pas omhoog.
Maar waarschijnlijk hebben we “nieuw bloed” een zeer lange tijd niet eens nodig…….


WAAROM NIET GEWOON ZELF MET EEN VOLBLOED ARABIER KRUISEN
De Arabierenwereld is genetisch erg variabel! Er bestaan kleine, grote, mooie, lelijke, maar vooral in karakter en prestatie bestaan enorme verschillen.
Sommige Arabierenlijnen zijn vervallen tot gemaquilleerde fragiele showpaardjes.
Fok dan gewoon door met zuivere Friezen, die zijn nog veel mooier als showpaard (smaken verschillen natuurlijk) en hebben tenminste een stabiel karakter.
De 50/50 kruisingen hebben extra veel vitaliteit, zelfs zoveel, dat ze soms gevaarlijk worden voor hun gebruiker. Sommigen weten niet waarheen met hun energie en zijn explosief!
Het resultaat van inteeltdoorbraak, heterosis effect.
Anderen erven het lastige en springerige karakter, dat toch in veel Arabieren terug te vinden is, vaak in vóórgeneraties.
Zelf kruisen is dus een hachelijk  avontuur. Er bestaan Arabieren, die een fantastisch karakter hebben, maar toch zijn die zelfs weer anders als wat we gewend zijn bij Friezen en bovendien kan hun nafok weer onstabiel zijn.
En iedere Arabier hengsthouder roemt het goede karakter en kwaliteiten van zijn paard. Daar kun je dus al helemaal niet op af gaan.
Onze ervaring heeft geleerd, dat je met zelf kruisen je op glad ijs begeeft. Helaas noemen “wilde” fokkers zulke gemixte 50/50 paarden ook Arabo-Friezen om ze beter te verkopen en dat kan onze goede reputatie schaden. We moeten vakkundig en voorzichtig werken, niet maar wat aan experimenteren in het wilde weg.
Bij de Haflingers, Freibergers, Boullonais en Ardenners is het inkruisen van Arabisch bloed om deze redenen op een grote mislukking afgelopen. Iedereen mocht met goedgekeurde Arabieren volgens eigen idee fokken.
De resultaten waren ernaar: Pluriforme nafok en onstabiel karakter.
Zonder zorgvuldige selectie en begeleiding van een deskundige fokleiding wordt het een fiasco.
Daarom bewaken we, uiterst streng dit fokproject en willen absoluut iedere wilde kruisingsfokkerij tegengaan.  
In de huishoudelijke reglementen is dit inbrengen van “nieuw, vers”  bloed daarom aan strenge banden gelegd.
En bovendien krijgen zulke eigen gefokte 50/50 kruisingen bij de Stamboeken slechts een Paspoort en een minderwaardig papier (Bijboek II), waarop kopers ook minder happig zullen zijn.


WELKE FRIESE HENGSTEN
Iedereen is natuurlijk vrij om met een Arabo-Friese merrie te gaan naar een Friese hengst van zijn eigen voorkeur. Maar wij willen graag de fokkerij prestatiegericht houden en moedigen dit aan door het “Sportcertificaat” uitsluitend te geven aan producten uit genetisch hoopgevende combinaties.
Daarom zullen we steeds de prestaties van zuivere Friese hengsten volgen om de veulens uit de best presterende  FPS-hengsten en Arabo-Friese merries -die al een Sportcertificaat hebben-  ook verder een Sportcertificaat toe te kennen.  
Bij de beoordeling van prestaties van de FPS hengsten en hun nafok in de sport hebben we andere normen als het FPS zelf. Wij kijken méér naar de verrichtingen in de praktijk zelf en minder naar verrichtingsonderzoeken, ABFP, of IBOP-proeven. Dat leggen we naast de bloedvoering en als we dan een confirmatie zien, dat beide plaatjes bij elkaar passen, gaan we er pas van uit, dat zo'n Friese hengst ook daadwerkelijk het door ons bedoelde soort prestaties (uithouding en karakter op de eerste plaats) kan vererven. De EAFV zal geen lijsten publiceren van deze hengsten om begrijpelijke redenen.


NIEUWE BLOEDLIJNEN
In onze Foktechnische reglementen (zie Internet Site www.arabofriesiansporthorses.net <http://www.arabofriesiansporthorses.net> onder pagina Vereniging) publiceren we alle foktechnische reglementen, b.v. ook de hengstselectie procedure.
In uitzonderlijke gevallen werken we met het systeem van proefdekkingen. Hieruit vloeien experimentele nieuwe bloedlijnen, die eerst flink uitgetest moeten worden in de sport en fokkerij, voordat de (meest strenge en laagste) deklimieten, die voor dit soort “nieuwe” bloedlijnen gelden, geleidelijk kunnen opgeheven worden.
Deze deklimieten liggen op een zodanig beperkt niveau, dat voor de commerciële hengstenhouderij weinig animo zal bestaan om allerlei experimenten uit te voeren en door te veel kruisingen de naam en faam van het Arabo-Friese ras ten onder zou kunnen gaan.



ARABO-FRIESE HENGSTSELECTIE (verkort)
We zouden de jonge Arabo-Friese hengsten aan een veel te zwaar verrichtingsonderzoek moeten onderwerpen om maar enigszins te kunnen voldoen aan onze eisen die wij stellen op gebied van prestatie. Bovendien zijn ze door het wat hogere Arabische bloed aandeel wat later rijp dan gewone friezen.

Onze hengstselectie gebeurt dus allereerst op basis van de prestatie-GENEN van de ouders.
Bij voldoende bouw, type en gangen (en natuurlijk röntgenologisch schone gewrichten en goede vruchtbaarheid) krijgen de streng geselecteerde hengsten een beperkte deklimiet TOTDAT zij zelf of minstens 3 van hun afstammelingen zich keihard hebben bewezen in de sport.
Gebeurt dat niet binnen 5 jaren na goedkeuring dan volgt automatisch wachttijd, totdat zijn afstammelingen voldoende sport-aanleg zouden tonen.

Er zal streng volgens dit principe worden gewerkt: Selectie middels bewezen praktijkresultaten in de sport.
En we leggen de lat wel enkele lepels hoger als bij  het zuivere friese ras, want we gaan ervan uit, dat een Arabo-Fries een aanmerkelijke sportieve verbetering moet zijn t.o.v. een zuivere Fries, anders heeft ons ras geen bestaansrecht.
Ons fokdoel ligt zodanig hoog, dat we met ongeveer 10-20% Arabisch bloed een gemiddeld 100% prestatiestijging teweeg willen brengen.
Als gevolg van deze strenge selectie mogen we dus wel verwachten, dat er heel wat hengsten weer afgevoerd zullen worden na 5 dekseizoenen.
We werken ook met een systeem van constante herwaardering, die een leven lang duurt.
Sommige oudere hengsten, die verlenging kregen kunnen nog verwijderd worden uit de fokkerij als later toch blijkt dat zij afwijkingen of te matige prestatie vererven.
Alleen op deze manier houden we ons kwaliteitslabel HOOG.



GEBRUIKSPAARDEN, MAAR OOK VERDER KUNNEN FOKKEN
Tenslotte is het van belang even stil te staan bij het doel van onze fokkerij. Deze is op de eerste plaats om goede gebruikspaarden te fokken, net zoals we dat kennen in alle moderne kweekmethoden van dieren en planten.
Ook wij gebruiken daarbij dankbaar gebruik van de levenskrachten in de natuur.
Één daarvan is het heterosis-effect, dat optreedt door twee zuivere en ingeteelde lijnen bij elkaar te brengen.
De Arabo-Friese paarden worden op de eerste plaats gefokt voor de sport, maar hoeven dus geen eindproduct te zijn. Omdat de Arabo-Friezen vooral voor het gebruik gefokt worden zijn de prijsverschillen tussen hengst- en merrieveulens kleiner als in de “vol papierfokkerij” van zuivere Friezen, want veel Arabo-Friezen gaan de sport in.

Door bovenstaand fokplan kunt U echter ook beslissen met succes verder te fokken, zelfs generaties lang tot in een zeer verre toekomst, even goed als bij ieder ander paardenras.
Aangezien we Fries bloed zoeken met veel prestatie (uithoudings) vermogen hebben we een soort  genenreserves aangelegd, die nuttig zouden kunnen zijn om inteeltproblemen bij zuivere Friezen ooit eens mee te helpen oplossen.

Er is een prima medewerking van verschillende stamboeken om volgens onze reglementen de registratie te verzekeren van alle volgende generaties Arabo-Friezen.
Daarbij heeft de fokker de vrije keuze bij welk Stamboek hij papieren en paspoort wil laten maken. Wel gaat alle registratie via ons secretariaat om alles in goede banen te blijven leiden.
Bovendien ziet ons secretariaat erop toe, dat bij eigenaarwisseling de papieren op de juiste manier getransfereerd worden van het ene stamboek naar het andere (of het onze), zodat de Arabo-Friezen overal op een uniforme manier geregistreerd worden, ongeacht bij welk stamboek het veulen oorspronkelijk opgegeven werd.
Natuurlijk hopen we dat iedereen zich zodanig goed “thuis voelt” bij onze Vereniging, dat ze hun paarden bij ons laten registreren (met een mooie “Arabo-Friezen” pas en papieren)

******************************************************